Home » Procesindustrie » Procesindustrie breed » Koelen en verwarmen » Datacentergroei vraagt om nieuwe balans tussen energie- en waterverbruik
Door: Redactie - 4 november 2026 |
De vraag naar datacentercapaciteit groeit volgens een recente analyse van PwC Nederland jaarlijks met 15 tot 25% en kan richting 2030 verdrievoudigen. AI-workloads vragen bovendien aanzienlijk meer energie dan traditionele workloads. De toenemende rackdichtheid zorgt daardoor voor extra druk op zowel de koelinstallaties als de stroomvoorziening. Volgens Grundfos maakt die ontwikkeling optimalisatie van koeling, watergebruik en pompsystemen steeds belangrijker. Daarmee kunnen datacenters niet alleen het energieverbruik beperken, maar ook de prestaties en betrouwbaarheid verbeteren.
Volgens cijfers die Energienieuws aanhaalt uit onderzoek van Allianz Trade, zijn datacenters in Nederland inmiddels goed voor circa 7% van het totale elektriciteitsverbruik en wordt hun huidige waterconsumptie geschat op 10,8 miljard liter per jaar. Voor exploitanten, adviseurs en installateurs wordt het daarom steeds belangrijker om kritisch te kijken naar de efficiëntie van de systemen die datacenters koelen.
“Datacenters vormen de ruggengraat van onze digitale samenleving, maar brengen ook een aanzienlijke energie- en watervraag met zich mee,” zegt George van de Rijt, Sales Manager CBS bij Grundfos Nederland.
Volgens Van de Rijt ligt de uitdaging niet alleen in het uitbreiden van de capaciteit, maar vooral in het zo efficiënt mogelijk ontwerpen en exploiteren van de ondersteunende systemen.
“Bij het ontwerpen van duurzame datacenters draait het om het vinden van de juiste balans tussen energieverbruik en waterverbruik. Een lagere PUE (Power Usage Effectiveness) kan bijvoorbeeld leiden tot een hoger waterverbruik, terwijl een betere WUE (Water Usage Effectiveness) juist meer energie kan vragen. Daarom moeten beide factoren altijd in samenhang worden bekeken. Gelukkig is veel van de technologie die daarvoor nodig is vandaag al beschikbaar.”
Pompsystemen spelen een cruciale rol in het rondpompen van koelwater binnen een datacenter. Omdat deze systemen vaak dag en nacht, het hele jaar door draaien, kunnen zelfs relatief kleine efficiëntieverbeteringen gedurende de levensduur van een datacenter een grote impact hebben.
Toerengeregelde pompen en intelligente regelingen passen hun werking automatisch aan de actuele koelvraag aan. Daardoor wordt alleen de benodigde energie gebruikt en blijft de installatie optimaal presteren.
Ook bestaande datacenters bieden kansen voor optimalisatie. Zodra een locatie in gebruik is, ontstaat inzicht in de werkelijke koelbehoefte. Op basis daarvan kunnen exploitanten beoordelen of pompen en regelingen nog optimaal functioneren en waar verbeteringen mogelijk zijn.
“Efficiëntie gaat verder dan het kiezen van een energiezuinige pomp,” legt Van de Rijt uit. “Het draait om het volledige systeem. Hoeveel flow is daadwerkelijk nodig? Hoe verandert de vraag gedurende de dag? En draaien pompen soms harder dan nodig? Door de werking beter af te stemmen op de daadwerkelijke koelbehoefte kun je energie besparen zonder in te leveren op betrouwbaarheid.”
Daarnaast speelt slim waterbeheer een steeds grotere rol. Afhankelijk van het type koelsysteem kunnen oplossingen zoals waterhergebruik helpen om het waterverbruik te verlagen. Ook biedt de terugwinning van restwarmte mogelijkheden om energie elders nuttig in te zetten.
“Geen enkel datacenter is hetzelfde,” besluit Van de Rijt. “Elke locatie heeft zijn eigen eisen op het gebied van koeling en waterbeheer. Daarom werken we nauw samen met adviseurs, installateurs en exploitanten om oplossingen te ontwikkelen die aansluiten op de specifieke behoeften van het systeem.”
“De capaciteit van datacenters blijft groeien en daarmee wordt efficiëntie alleen maar belangrijker. Installaties draaien 24 uur per dag. Juist dan kunnen zelfs relatief kleine verbeteringen een merkbaar verschil maken in energieverbruik én operationele kosten.”
Dit artikel delen op je eigen website? Geen probleem, dat mag. Meer informatie.
Onafhankelijk nieuwsplatform voor de proces- en productie-industrie in Nederland en België. Dagelijks nieuws, achtergronden, columns en de complete industrie-agenda.
