Leonidas schakelt zwerm drones uit met enkele energiepuls (video)

Het Amerikaanse defensiebedrijf Epirus demonstreerde onlangs op een testterrein van het Amerikaanse leger hoe hun systeem Leonidas een complete zwerm drones uitschakelt met een enkele energiepuls. De test, uitgevoerd op Camp Atterbury nabij Indianapolis, toonde aan dat het systeem 49 drones tegelijk uit de lucht haalde. Voor militaire leiders wereldwijd groeit de dreiging van ‘droneswarms’ tot een van de meest urgente uitdagingen op het slagveld.

Waarom een zwerm drones zo moeilijk te stoppen is

De oorlog in Oekraine laat dagelijks zien hoe goedkope, zelfgebouwde drones het slagveld domineren. Duizenden van deze toestellen volgen vijandelijke troepen en bombarderen doelwitten. Ook in het Midden-Oosten richten goedkope drones zich op militaire bases, schepen en vitale infrastructuur. Waarom zou je een gevechtsvliegtuig van miljoenen euro’s sturen als een drone van een paar duizend euro hetzelfde resultaat oplevert? Volgens het Amerikaanse ministerie van Defensie vormen gecoordineerde droneformaties inmiddels een van de ernstigste dreigingen op het moderne slagveld.

Het probleem met traditionele luchtverdedigingssystemen is groot. Een standaard luchtdoelraket kost al snel een miljoen dollar, terwijl het doelwit slechts een fractie daarvan waard is. Bovendien raken de magazijnen van schepen en Patriot-batterijen op een gegeven moment leeg. Lasersystemen vergen seconden per drone, wat ontoereikend is tegen een groep van honderden toestellen. En jammers missen de verfijning om versleutelde of autonome drones effectief te verstoren.

Hoe Leonidas droneswarms neutraliseert

Epirus, opgericht in 2018 in Los Angeles, ontwikkelde Leonidas als antwoord op precies dit gat in de luchtverdediging. Het systeem maakt gebruik van High Power Microwaves (HPM), een krachtige puls van elektromagnetische energie die de elektronica in drones overspoelt en uitschakelt. Vergelijk het met een gerichte mini-EMP. Het systeem slaat reguliere elektrische energie op en converteert die vervolgens in een massieve puls, duizenden keren per seconde. De bedieners sturen de bundel in breedte, richting en focus, waardoor Leonidas complete sectoren van het luchtruim kan afdekken.

In het hart van het systeem zitten zogeheten LRAMs (Line Replaceable Amplifier Modules), zilverkleurige modules die de microgolfenergie produceren en versterken. Hoe meer modules, hoe groter het bereik en hoe meer drones het systeem tegelijk kan uitschakelen. Epirus houdt de exacte specificaties strikt geheim, maar toonde wel aan dat de modulaire opbouw het mogelijk maakt om Leonidas in verschillende formaten te bouwen.

Van laboratoriumtest tot zwerm van 49 drones

Tijdens de demonstratie op Camp Atterbury doorliep Leonidas vier scenario’s. Eerst schakelde het systeem twee groepen van drie drones achtereenvolgens uit. Daarna demonstreerde het onderscheidingsvermogen tussen een vijandige en een vriendelijke drone. Het derde scenario toonde de capaciteit om een enkel doelwit op afstand te volgen en op het juiste moment neer te halen. Maar het vierde scenario trok de meeste aandacht: 49 drones stegen tegelijk op, vlogen naar het doelgebied, en Leonidas haalde ze met een enkele energiepuls allemaal tegelijk uit de lucht. Onder de toeschouwers bevonden zich hoge militaire en overheidsfunctionarissen uit meerdere landen.

Koperschild biedt geen bescherming

Een veelgehoorde kritiek op HPM-systemen is dat een drone eenvoudig af te schermen zou zijn met een metalen laag, bijvoorbeeld kopertape. Epirus testte dit uitvoerig en weerlegde de claim. Een drone die volledig in koper gewikkeld is, kan nauwelijks nog vliegen omdat het extra gewicht en de signaalverstoring de bestuurbaarheid ernstig aantasten. Bovendien creëert de koperlaag een resonantieruimte: energie die toch binnendringt, kaatst intern rond en versterkt juist het effect. Zelfs de ingepakte drone overleefde de HPM-puls niet.

Opschaling en toekomst van de dronebestrijding

Sinds 2023 ontving Epirus ruim 100 miljoen dollar aan contracten om zes HPM-systemen aan het Amerikaanse leger te leveren. Het bedrijf werkt al aan varianten: Leonidas Expeditionary voor het Marine Corps, Leonidas Mobile op het Stryker-voertuig en een ultracompacte Leonidas Pod die handmatig verplaatsbaar is. De ambitie reikt verder dan alleen een zwerm drones bestrijden. Epirus voorziet inzet tegen boten, voertuigen en vrijwel elk systeem met geavanceerde elektronica. De volgende generatie Leonidas is momenteel in aanbouw en moet nog krachtiger presteren. Toch blijft de vraag of dit systeem de razendsnel veranderende dronetechnologie kan bijhouden. De dreiging van autonome droneformaties groeit immers sneller dan welk defensiebudget ook kan volgen.