Robotdichtheid in de maakindustrie bereikt wereldwijd record

  • Wereldwijde robotdichtheid in de maakindustrie stijgt naar recordhoogte van 152
  • Zuid-Korea blijft koploper met 1.066 robots per 10.000 werknemers
  • Vijf EU-landen behoren tot wereldwijde top tien automatisering
  • Nederlandse maakindustrie kampt ondanks groei met personeelstekort

De robotdichtheid in de wereldwijde maakindustrie is dit jaar naar een nieuw record gestegen: 152 robots per 10.000 werknemers, meldt de International Federation of Robotics (IFR) op 12 november 2026. Zuid-Korea, Singapore en Duitsland voeren de ranglijst aan, met respectievelijk 1.066, 873 en 469 operationele robots per 10.000 medewerkers. Vijf van de tien meest geautomatiseerde economieën liggen in de Europese Unie, Nederland inbegrepen, al blijft de Nederlandse maakindustrie worstelen met een structureel personeelstekort.

Robotdichtheid bereikt nieuw record in de maakindustrie

Het nieuwe cijfer komt uit het jongste rapport van de IFR, de internationale brancheorganisatie die wereldwijd de installatie en het gebruik van industriële robots bijhoudt. De robotdichtheid drukt het aantal operationele robots uit per 10.000 werknemers in de maakindustrie, waardoor landen onderling vergelijkbaar worden, ongeacht de omvang van hun economie. “Het meten van de robotdichtheid creëert een gelijk speelveld voor wereldwijde analyse, door het aantal operationele industriële robots af te zetten tegen elke 10.000 werknemers in de maakindustrie”, zei Jane Heffner, president van de IFR, bij de presentatie van de cijfers op 12 november 2026 in Frankfurt. Het wereldwijde gemiddelde van 152 robots per 10.000 werknemers ligt flink hoger dan in voorgaande metingen en onderstreept hoe snel fabrieken wereldwijd automatiseren, de cijfers van de IFR laten daarover weinig twijfel bestaan. Zuid-Korea blijft de onbetwiste koploper. Het land telt 1.066 industriële robots per 10.000 werknemers, bijna zeven keer het wereldwijde gemiddelde. Singapore volgt op de tweede plaats met 873 eenheden en Duitsland behaalt de derde plaats met 469 robots. Daarmee is Duitsland tegelijk het meest geautomatiseerde land van Europa. Het onderliggende World Robotics-rapport verzamelt daarvoor gegevens van bijna alle robotfabrikanten wereldwijd, als primaire data of via nationale robotica-verenigingen als secundaire data, en bevat voor ongeveer veertig landen een uitsplitsing naar toepassing, klantindustrie en robottype.

Japan en de Verenigde Staten houden de aansluiting

Na de top drie volgt Japan met 452 robots per 10.000 werknemers, goed voor de vierde plaats wereldwijd. De Verenigde Staten noteren 323 eenheden en staan daarmee op de achtste plaats, gevolgd door Canada met 242 en Mexico met 64 robots per 10.000 werknemers. De kloof tussen de koplopers en de rest van de wereld blijft daarmee groot: Zuid-Korea heeft ruim driemaal zoveel robots per werknemer als de Verenigde Staten en zeventien keer zoveel als Mexico. Voor fabrieken in landen met een lagere robotdichtheid betekent dat vaak een grotere afhankelijkheid van handmatige arbeid, wat de productiekosten op de lange termijn kan opdrijven. Opvallend is dat de ranglijst de afgelopen jaren redelijk stabiel is gebleven: de landen die nu de top vijf vormen, stonden ook in eerdere metingen al hoog genoteerd, zij het met lagere absolute cijfers.

Europese robotdichtheid groeit met 35%

Binnen de Europese Unie is de robotdichtheid tussen 2020 en 2025 met ongeveer 35% gestegen, tot een nieuw record van 240 robots per 10.000 werknemers. Vijf van de tien meest geautomatiseerde economieën ter wereld liggen binnen de EU: Duitsland, Zweden, Denemarken, Slovenië en Nederland. De IFR noemt in dit rapport geen exact cijfer voor Nederland, maar bevestigt daarmee wel dat de Nederlandse maakindustrie tot de meest geautomatiseerde ter wereld blijft horen. Dat ons land in dit gezelschap wordt genoemd, laat zien dat de Nederlandse industrie ondanks haar relatief beperkte omvang hoog scoort op automatisering ten opzichte van de beroepsbevolking. Noord-Amerika laat een vergelijkbare opmars zien: de robotdichtheid op het continent steeg met 24% tot 214 eenheden. Azië, de snelst groeiende regio, noteert een stijging van 47% tot 144 robots per 10.000 werknemers. China vormt daarbinnen een opvallende uitzondering: ondanks de status van grootste robotmarkt ter wereld, staat het land met 193 robots per 10.000 werknemers pas op de negentiende plaats wereldwijd. Dat cijfer is wel 147% hoger dan in 2020, een stijging die volgens de IFR is gebaseerd op werkgelegenheidsdata van de Chinese nationale statistiekdienst.

Vijf miljoen robots wereldwijd operationeel

De dichtheidscijfers volgen op het bredere World Robotics-rapport dat de IFR in september 2026 publiceerde over de groei van de wereldwijde robotmarkt, waarover industrievandaag.nl destijds al berichtte. Daaruit bleek dat de wereldwijde operationele voorraad industriële robots voor het eerst de grens van vijf miljoen eenheden overschreed, een stijging van 9%. Fabrieken installeerden vorig jaar ruim 600.000 nieuwe robots, 11% meer dan een jaar eerder. China nam met 354.000 installaties bijna 60% van alle nieuwe robots wereldwijd voor zijn rekening. In Japan wordt op korte termijn geen groot herstel van de installaties verwacht, terwijl de markt in Zuid-Korea al sinds 2019 rond de 31.000 eenheden per jaar schommelt. Nieuwe investeringen vanuit de auto-industrie moeten daar vanaf 2027 voor een ommekeer zorgen. India groeide in 2025 met 15% naar bijna 10.500 installaties en klimt daarmee naar de zesde plaats wereldwijd, met een gemiddelde jaarlijkse groei van 27% tussen 2020 en 2025. Ook in Brazilië trok de vraag aan: de automobielindustrie installeerde daar 2.100 robots, een stijging van 212%, mede dankzij investeringen van Chinese autofabrikanten. De wereldwijde marktwaarde van nieuwe robotinstallaties kwam daarmee op een record van 16,7 miljard dollar, een cijfer dat laat zien hoe groot het belang van robotica voor de wereldwijde economie inmiddels is geworden. Voor de komende jaren voorspelt de IFR een verdere groei: tot 655.000 installaties in 2026 en 806.000 in 2029.

Nederlandse maakindustrie blijft onder druk van personeelstekort

De hogere wereldwijde robotdichtheid staat niet los van de personeelsproblemen waarmee de Nederlandse maakindustrie kampt. Branchevereniging FME meldde dat er in het eerste kwartaal van 2025 nog altijd 78.500 technische vacatures openstonden, ondanks een groeiend aantal mensen met een technisch beroep. Vergrijzing en een afnemende instroom van jongeren in het bèta-technisch onderwijs houden die druk in stand. FME noemt een versnelde overgang naar Smart Industry, met verdergaande automatisering en robotisering, nodig om de arbeidsproductiviteit te verhogen. Onderzoeksinstituut TNO waarschuwde in april 2026 al dat de Nederlandse maakindustrie zonder stevige investeringen in robotisering binnen tien jaar in de problemen komt door vergrijzing, personeelstekorten en hoge loonkosten. “Robotisering is geen luxe maar een voorwaarde om onze maakindustrie te behouden”, zei Mark Coutage, directeur smart industry bij TNO, destijds. Een robot kan volgens TNO langer worden ingezet dan de gangbare werkdag van acht uur en vermindert menselijke fouten, wat de productiekosten verlaagt.

Wat de groeiende automatisering betekent voor fabrieken

Voor fabriekseigenaren betekent de stijgende robotdichtheid vooral dat automatisering steeds minder een kwestie is van alleen grote, kapitaalkrachtige bedrijven. Nieuwe robots worden door de integratie van kunstmatige intelligentie flexibeler inzetbaar, passen zich eenvoudiger aan veranderende omstandigheden aan en zijn sneller te programmeren dan een paar jaar geleden. Vooral vooruitgang op het gebied van machinevisie en sensortechniek maakt steeds meer toepassingen technisch haalbaar en economisch rendabel, ook voor bedrijven die voorheen te klein waren om in automatisering te investeren. Dat verlaagt de drempel voor kleinere productiebedrijven om te automatiseren. Juist in een land waar de robot als oplossing voor personeelstekort een steeds terugkerend thema wordt, kan die ontwikkeling helpen om de productiviteit te verhogen zonder dat daarvoor evenveel extra personeel nodig is. TNO en FME pleiten in dat licht voor een nationale robotiseringsagenda, met onder meer meer aandacht voor roboticacompetenties in het onderwijs en laagdrempelige toegang tot automatiseringstechniek voor het mkb. Hoeveel robots de Nederlandse maakindustrie er de komende jaren bij krijgt, maakt de IFR niet per land bekend, maar de wereldwijde trend wijst voorlopig maar een kant op: verder omhoog.

Dit artikel delen op je eigen website? Geen probleem, dat mag. Meer informatie.

Avatar foto

Erik de Jong (Advercom)

Erik bevindt zich al ruim 18 jaar in de uitgeefwereld. Hij studeerde HEAO Bedrijfseconomie en was betrokken bij het industriële automatiseringsvakblad Automatie|PMA en het vakblad Vision+Robotics. In 2020 richtte hij samen met Yuk Chi Kan het online nieuwsplatform IndustrieVandaag op. Momenteel is Erik uitgever bij Industrievandaag.nl, waar hij zijn uitgebreide kennis van online uitgeven, SEO, GEO en AI inzet. Zijn bedrijfseconomische achtergrond en jarenlange betrokkenheid bij industriële automatisering maken hem een inhoudelijk onderbouwde bron binnen het vakgebied van industriële technologie en digitale publicatie.
Lees meer van: Erik de Jong (Advercom)

Productie industrie Uitgelicht

Digitale Nieuwsbrief

MIS GEEN INDUSTRIENIEUWS: SCHRIJF JE IN VOOR ONZE NIEUWSBRIEVEN!

Kies je nieuwsbrief: 

Door jouw inschrijving voor de nieuwsbrief, ga je akkoord met onze privacy voorwaarden.