Industrie trekt economie met 0,6 procent industriegroei

• De industrie stuwt de industriegroei met 2,7% meer toegevoegde waarde.
• De Nederlandse economie groeide in het derde kwartaal met 0,6%.
• De uitvoer steeg 0,5% en de investeringen daalden 0,1%.

De Nederlandse economie groeide in het derde kwartaal van 2026 met 0,6%, blijkt uit de eerste berekening van het CBS. Vooral de industrie zet de industriegroei op gang: deze bedrijfstak draagt door zijn omvang het meest bij aan de economische vooruitgang. Ook het handelssaldo en de opbouw van aardgasvoorraden trekken de cijfers omhoog, terwijl de investeringen licht terugvielen door minder invoer via het vliegtuig.

Industrie trekt de industriegroei

De toegevoegde waarde van de industrie steeg in het derde kwartaal met 2,7% vergeleken met het tweede kwartaal. Dat is minder hard dan de 6,9% van de delfstoffenwinning, maar de industrie heeft door haar gewicht in de economie toch de grootste invloed op de industriegroei. Vooral de machinebouw groeide sterk, net als de energiebedrijven, die met 3,6% toenamen. Vergeleken met de 1,8% in het tweede kwartaal is dat een duidelijke versnelling. Daarnaast groeiden informatie en communicatie (1,3%), landbouw, bosbouw en visserij en de financiële instellingen (beide 0,7%) mee, terwijl de bouwnijverheid met 0,1% nauwelijks vooruitkwam en de bedrijfstak handel, horeca, vervoer en opslag als enige kromp, met 0,3%. Voor technisch directeuren en productieleiders is dat een signaal dat de orderportefeuilles weer aantrekken na een wat wisselvallig tweede kwartaal. De industriegroei komt dus niet uit één hoek, maar wordt gedragen door meerdere bedrijfstakken tegelijk.

Uitvoer en consumptie stuwen de economie

De uitvoer steeg met 0,5% ten opzichte van het tweede kwartaal. Er gingen vooral meer machines en transportmiddelen de grens over, terwijl de invoer van goederen en diensten minder hard toenam. Daardoor verbeterde het handelssaldo, wat een directe impuls gaf aan de Nederlandse economie. In het tweede kwartaal groeiden uitvoer en invoer nog allebei met 1,4%, dus de versnelling van het handelssaldo in het derde kwartaal is een opvallende wending. Ook de consumptie trok aan: de overheid gaf 0,4% meer uit, vooral aan zorg en ambtenarensalarissen, en huishoudens kochten meer voedingsmiddelen en kleding. De investeringen daalden daarentegen met 0,1%, doordat bedrijven minder vliegtuigen invoerden dan een kwartaal eerder, na een plus van 0,2% in het tweede kwartaal. Die combinatie van een hoger handelssaldo en stabiele bestedingen verklaart grotendeels waarom de industriegroei, ondanks een lichte afkoeling ten opzichte van het tweede kwartaal (toen 0,7% breed gemeten), dit kwartaal toch doorzet.

Wat deze industriegroei betekent voor bedrijven

Voor industriële bedrijven is deze industriegroei meer dan een statistisch detail. De economie was in het derde kwartaal 2,1% groter dan een jaar eerder, en van alle bedrijfstakken leverden de industrie en de sector handel, horeca, vervoer en opslag de grootste bijdrage aan die jaar op jaar groei. Op jaarbasis liep de overheidsconsumptie met 2,0% op en de consumptie van huishoudens met 1,8%, terwijl de investeringen 0,8% hoger uitkwamen. De uitvoer groeide op jaarbasis met 2,7%, sneller dan de invoer met 2,2%, waardoor het handelssaldo ook over het hele jaar een positieve bijdrage leverde. Dat sluit aan bij recente signalen over het producentenvertrouwen, dat de afgelopen maanden al verbeterde. Inkoopmanagers en operationeel managers doen er goed aan deze cijfers te combineren met hun eigen orderintake: aanhoudende industriegroei op macroniveau betekent niet automatisch dat elke sector binnen de industrie evenveel profiteert, zoals de spreiding tussen delfstoffenwinning, energiebedrijven en de bredere maakindustrie laat zien.

Voorlopige cijfers, definitieve groei volgt later

Het CBS geeft aan dat dit om een eerste berekening gaat, dertig dagen na afloop van het kwartaal en op basis van de dan beschikbare gegevens, onder andere uit de StatLine-reeksen over bestedingen en arbeidsvolume. Bij elke nieuwe meting worden ook eerdere kwartalen bijgesteld: zo ging het groeicijfer van het tweede kwartaal van 2026 van 0,6 naar 0,7%. De afgelopen vijf jaar bedroeg de gemiddelde bijstelling 0,2 procentpunt, met uitschieters van -0,4 en 0,7 procentpunt. De tweede berekening volgt op donderdag 24 december. Voor wie langetermijnplannen baseert op macrocijfers is dat relevant: een kleine bijstelling kan voor individuele sectoren binnen de industrie een heel ander beeld opleveren dan de eerste indruk. Tot die tijd blijven de huidige kwartaalcijfers van het CBS het beste beschikbare beeld van de industriegroei, en die wijzen voorlopig op aanhoudende exportgroei als een van de steunpilaren daaronder.