Home » Productie Industrie » Aandrijven en Besturen » Besturingssystemen / Netwerksystemen » Monumentale sluis krijgt moderne besturing
Door: Redactie - 4 september 2026 |
Een sluis uit de jaren dertig moderniseren zonder het historische karakter aan te tasten. De beschikbaarheid van een belangrijke schakel in het vaarwegennet zo snel mogelijk herstellen. En tegelijkertijd de nieuwste automatiseringstechniek integreren in een Rijksmonument. Bij de renovatie van Sluis Bosscheveld in Maastricht komen al deze uitdagingen samen.
Sluis Bosscheveld verbindt de Maas met de Zuid-Willemsvaart. Ze is van strategisch belang voor de binnenscheepvaart tussen Nederland en België. Via deze sluis kunnen grotere binnenvaartschepen de Zuid-Willemsvaart bereiken zonder gebruik te hoeven maken van de kleinere historische sluizen in Maastricht. Dit zorgt voor een vlotte en efficiënte doorvaart. Naast de scheepvaart vervult de sluis een rol in het waterbeheer en maakt zij deel uit van de primaire waterkering rond Maastricht.
Na bijna honderd jaar is de sluis toe aan een ingrijpende renovatie. Deze wordt in opdracht van Rijkswaterstaat uitgevoerd door CMD, een combinatie van Mourik Infra en SWARCO Nederland. Het werk is onderdeel van het contract MB1.75 en omvat onder andere het meerjarig in stand houden, monitoren en informeren over de toestand van het E&W/IA-areaal van objecten langs de Maas en aftakkingen. Terwijl Mourik verantwoordelijk is voor de civiele en werktuigbouwkundige werkzaamheden, verzorgt SWARCO de elektrotechniek, industriële automatisering en besturing.
De uitvoering ging in het najaar van 2025 van start. Sindsdien is de sluis gestremd en moeten binnenvaartschepen omvaren, voornamelijk via België. De renovatie verloopt in twee fases, waarbij telkens één van de twee stalen hefdeuren uit de sluis wordt gehesen, gerenoveerd en teruggeplaatst. Tegelijkertijd worden de aandrijving van de deuren, de bediening en besturing vernieuwd. Ook de kettingen en contragewichten worden vervangen, waardoor de sluis na de renovatie weer veilig en betrouwbaar kan functioneren.
Voor de engineering, bouw en het testen van de besturingskasten voor de nieuwe aandrijvingen schakelde SWARCO VSE in. Tijdens een bezoek met Siemens aan de SPS-beurs raakte onze commercieel manager Radboud van Dusseldorp in gesprek met Kim Dijkstra, technical manager bij SWARCO Nederland. SWARCO zocht een partner met diepgaande kennis van Siemens motion control en aandrijftechniek. “In 2009 waren wij de eerste Siemens Motion Control Partner van Nederland”, vertelt Van Dusseldorp. “Ons motto is niet voor niets Motion is our drive. Juist bij een project als Sluis Bosscheveld, waar nauwkeurigheid, betrouwbaarheid en veiligheid centraal staan, komt onze expertise volledig tot zijn recht.”
Bosscheveld is geen standaard renovatieproject. De sluis is een rijksmonument, waardoor veel historische onderdelen behouden moeten blijven, terwijl de technische installaties volledig worden gemoderniseerd. Elk detail – van hekwerken en kleurstellingen tot het ontwerp van de aandrijfsystemen – moet voldoen aan de eisen van de esthetische commissies en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE). Dat vraagt om maatwerk en een zorgvuldige afweging tussen monumentenzorg en moderne techniek. “Wat technisch de beste oplossing lijkt, is vanuit erfgoedperspectief niet altijd mogelijk”, zegt Louis Galjé, Project Manager E&I bij SWARCO Nederland. “Daarom hebben we vanaf dag één samen met Rijkswaterstaat en alle betrokken partijen gezocht naar oplossingen die voor iedereen werken.”
Ook VSE kreeg te maken met de strenge esthetische eisen. “De aandrijvingen moesten in een afwijkende RAL-kleur worden uitgevoerd”, vertelt technisch manager Jan van Vuuren. “De grootste uitdaging zat echter in de aandrijving. Vroeger werd iedere sluisdeur door één motor aangedreven, die via twee kettingen beide zijden van de deur omhoog trok. Nu heeft iedere ketting een eigen motor. Dat vraagt om een uiterst nauwkeurige gelijkloopregeling, zodat alle motoren bij elke snelheid perfect synchroon blijven lopen. Dat is precies het soort complexe motion control waarin wij ons onderscheiden.”
Om de inbedrijfstelling op locatie zo soepel mogelijk te laten verlopen, testte en valideerde VSE het complete aandrijfsysteem vooraf in de eigen werkplaats. “Daarvoor hebben we een testinstallatie gebruikt die enkele maanden geleden door twee stagiairs is ontwikkeld”, vertelt Van Vuuren. “Voorheen testten we veel handmatig. Deze opstelling maakt het proces sneller, efficiënter en betrouwbaarder. Het heeft buitengewoon goed gewerkt. Ook SWARCO heeft zijn deel van het systeem op onze testinstallatie getest. Tijdens de Factory Acceptance Test (FAT) hadden we motoren aangesloten, zodat de eindklant (Rijkswaterstaat) de aandrijvingen met exact dezelfde snelheid kon zien bewegen als straks in de praktijk. Dat maakt de werking van het systeem veel minder abstract en geeft vertrouwen.” De testinstallatie krijgt een vaste plaats binnen VSE. “We gaan deze ook bij toekomstige projecten inzetten.”
Voor VSE is Sluis Bosscheveld meer dan een project voor de levering van besturingskasten. Het laat zien hoe industriële automatisering kan bijdragen aan het toekomstbestendig maken van vitale infrastructuur. “Dit project onderstreept onze expertise in Siemens-automatisering, motion control, aandrijftechniek en complexe besturingssystemen”, zegt Van Dusseldorp. “Maar minstens zo belangrijk is de samenwerking. Door goed te luisteren naar de opdrachtgever en eindgebruiker, technische kennis te combineren met praktijkervaring en vanaf het begin intensief samen te werken, zijn we tot oplossingen gekomen die passen bij de omgeving en de opgave. De grootste uitdaging was niet het vervangen van oude techniek, maar het vinden van de juiste balans tussen erfgoedbehoud, modernisering en een vlotte doorstroming van de scheepvaart.”
In april werd de eerste monumentale hefdeur – ruim 15 meter breed en circa 80 ton zwaar – na een grondige renovatie teruggeplaatst en gekoppeld met de nieuwe aandrijving. In september stelt VSE de aandrijving voor de tweede sluisdeur in bedrijf. Als de werkzaamheden volgens planning verlopen, wordt Sluis Bosscheveld eind dit jaar weer opengesteld voor de scheepvaart. Dankzij nieuwe besturingssystemen, digitale synchronisatie en onderhoudsarme onderdelen wordt de sluis betrouwbaarder en eenvoudiger te onderhouden. Het monumentale karakter blijft behouden én de sluis is klaar voor de toekomst.
IndustrieVandaag is een onafhankelijk platform met het laatste nieuws van vandaag over de procesindustrie, industrial processing, productie industrie, maakindustrie en elektronica industrie.
Neem contact met ons op:
Tel +31 (0)23 737 07 63
Email via contactpagina
