Home » Productie Industrie » Productie Automatisering » Robots » Van de fabriek naar het veld: Robotica verandert de groenteteelt
Door: Redactie - 18 september 2026 |
Van het veld rechtstreeks op tafel: dat is de visie die AI.Land uit Krefeld nastreeft met zijn DAVEGI-project. Geïnspireerd door Leonardo da Vinci’s droom van systeemoplossingen zal een robot volledig automatisch zorgen voor de teelt, de irrigatie, de ongediertebestrijding en de oogst. De ReBeL-cobotarmen van igus uit Keulen vormen het middelpunt en maken robotica in de landbouw beter betaalbaar.
Al als kind stelde dr. Josef Franko zich de vraag: “Waarom moeten we in de landbouw zoveel tijd en energie steken in processen die door machines kunnen worden overgenomen?” Met deze gedachten in het achterhoofd begon Franko aan zijn studie werktuigbouwkunde aan de Hogeschool van Aken, waar hij al in een vroeg stadium aan projecten op het gebied van landbouwautomatisering werkte. Zijn fascinatie voor technologie vormde de basis voor een visie die nu werkelijkheid is geworden.
Dr. Josef Franko, oprichter van AI.Land, wil de landbouw efficiënter, duurzamer en rechtvaardiger maken met intelligente technologieën. Zijn persoonlijke levensloop, van zijn jeugd op de boerderij tot zijn studie werktuigbouwkunde en het behalen van zijn doctoraat, vormt de kern van zijn bedrijf. Op 11 november 2020 richtte hij AI.Land GmbH op in Krefeld, op de boerderij van zijn ouders, midden in de pandemie: een keerpunt in de groenteteelt. Op dit moment werken meer dan 34 specialisten uit verschillende vakgebieden samen met Franko: ingenieurs, wetenschappers en softwareontwikkelaars.
Met het DAVEGI-project ontwikkelt AI.Land een systeem dat het hele proces – aanplanten, verzorgen, oogsten en verpakken – automatiseert en de groenten rechtstreeks van het veld naar de tafel van de consument brengt.
Het belangrijkste onderdeel is een traversesysteem dat met twee wagens over de velden rijdt. De eerste wagen is een torso met twee armen en handen die elke plant afzonderlijk verzorgt, onkruid verwijdert en ongedierte bestrijdt. De tweede wagen is verantwoordelijk voor het zaaien, de irrigatie en de grondbewerking.
Een 25 meter lang systeem kweekt tot 25.000 planten tegelijk en maakt drie tot vier teeltcycli per jaar mogelijk. Eén robot kan tussen de 8.000 en 10.000 groentekisten per jaar produceren, wat neerkomt op ongeveer 100 kisten per dag. Het doel is duidelijk: groenten direct op het veld verwerken en ze zonder tussenpersonen naar de consument brengen. Transportkosten, koelketens en marges voor groothandelaars vallen daarmee weg, en de waardeketen wordt korter – economisch én ecologisch.

Automatisering in de landbouw is lange tijd duur en ingewikkeld geweest. Dure industriële robots zijn voor kleine en middelgrote bedrijven nauwelijks te betalen. Dr. Josef Franko wilde daar verandering in brengen. Hij is voorstander van robots die boeren niet alleen kunnen kopen, maar ook zelf kunnen onderhouden. De onderdelen moeten robuust en gemakkelijk te repareren zijn, terwijl de systemen flexibel genoeg moeten zijn om zich aan te passen aan verschillende culturen en taken.
Een robotsysteem verdient zichzelf na ongeveer zes maanden terug. En hier komt igus in beeld. Bedrijven die samenwerken met het in Keulen gevestigde bedrijf kunnen gebruikmaken van ReBeL-cobots, die aan deze eisen voldoen en automatisering toegankelijker maken.
De twee ReBeL-cobots vormen het hart van de automatisering in het DAVEGI-systeem. Ze wegen 8 kg, zijn compact en relatief goedkoop. Daarbij kosten ze slechts een fractie van wat conventionele industriële robots doen. En dankzij hun onderhoudsvrije, hoogwaardige kunststof zijn ze ook nog eens bijzonder eenvoudig te installeren en te bedienen. Kunststof vervangt gesmeerde metalen onderdelen en is bestand tegen slijtage.
Alexander Mühlens, hoofd van de businessunit low cost automatisering bij igus: “Bij ReBeL maken we gebruik van onderdelen van hoogwaardige kunststoffen die bijzonder goed bestand zijn tegen schurende omgevingen, zoals vuil, aarde en zand. Na twee miljoen cycli kunnen de slijtvaste onderdelen eenvoudig worden vervangen voor slechts een paar euro, waardoor het onderhoud uiterst voordelig is.” Dankzij deze specificaties wordt automatisering betaalbaar voor boeren, waardoor projecten zoals DAVEGI überhaupt haalbaar worden.

DAVEGI gebruikt zijn armen en handen om nauwkeurige taken rechtstreeks aan de plant uit te voeren. Het verwijdert onkruid en ongedierte, oogst kwetsbare gewassen zoals sla of koolrabi en past zich dankzij modulaire interfaces aan verschillende behoeften aan. De handen van de humanoïde robot hebben 22 vrijheidsgraden en meer dan 1.000 sensoren per vingertop, waardoor een nauwkeurige aanraakherkenning mogelijk is. Dankzij hun herhaalbaarheid van ±1 mm en de geplande IP67-certificering zijn ze geschikt voor gebruik onder reële praktijkomstandigheden.
Franko maakt gebruik van teleoperatie om de robot te leren hoe hij sla moet plukken, wanneer een courgette klaar is om geoogst te worden of hoe hij een plaag moet bestrijden. Mensen bedienen de robotarmen en -handen in de praktijk en genereren daarbij waardevolle trainingsgegevens. Deze gegevens worden gebruikt om de in het systeem ingebouwde AI verder te ontwikkelen.
De komende jaren zou DAVEGI stap voor stap in staat moeten zijn om zelfstandig te herkennen, vast te pakken en te oogsten, en steeds nauwkeuriger te werken. De ReBeL-cobotarmen en -handen worden aangestuurd via ROS2, dat de cameragegevens en de teleoperatie met elkaar verbindt.
Mühlens: “Wij geloven in robotica in de landbouw, ook al is er op het gebied van de robots zelf nog veel werk aan de winkel. Onze ReBeL wordt al ingezet in diverse landbouwprojecten, van het plukken van tomaten tot het oogsten van sla. Ook AI.Land profiteert van deze ervaring. We kijken ernaar uit om het project samen verder uit te bouwen.”
Franko voegt toe: “Het gebruik van robotica in de landbouw is niet langer een luxe, maar een noodzaak. Gezien wereldwijde uitdagingen zoals stijgende arbeidskosten, tekorten aan arbeidskrachten en de druk om duurzaam met hulpbronnen om te gaan, bieden autonome systemen de enige schaalbare oplossing. Ze stellen landbouwbedrijven in staat om nauwkeuriger te werken – bijv. door gerichte onkruidbestrijding of nauwkeurige irrigatie – wat niet alleen de efficiëntie maximaliseert en de kosten verlaagt, maar ook de impact op het milieu vermindert. Robotica waarborgt dus de toekomstige levensvatbaarheid en het concurrentievermogen van onze landbouwproductie.”
Dr. Josef Franko kijkt verder dan de technologie. Hij beschouwt landbouw als de basis van een gezonde samenleving. Zijn doel is een rechtstreekse keten van het veld naar de consument, zonder tussenpersonen. Zo wil hij de machtsconcentratie in de levensmiddelendetailhandel doorbreken, waar groothandelaren een groot deel van de winst binnenhalen terwijl boeren in armoede leven.
Regionale gemeenschappen zouden een grotere rol moeten gaan spelen door consumenten de mogelijkheid te bieden rechtstreeks bij boeren in te kopen, ondersteund door transparantie en automatisering op basis van AI. Franko: “We willen niet alleen processen automatiseren, maar ook structuren veranderen. Technologie is de sleutel tot een rechtvaardigere landbouw.”
Uit de reacties van verschillende boeren en de toekenning van de Agrifuture Concept Award 2025 door de DLG op Agritechnica blijkt dat hij met zijn visie op de goede weg is. AI.Land is nu klaar voor de volgende stappen. Het bedrijf zoekt investeerders en productiepartners om van prototype naar marktrijpheid te gaan. Ondanks alle uitdagingen is hij ervan overtuigd: “Deze technologie zal niet alleen een revolutie teweegbrengen in de landbouw, maar ook bijdragen aan duurzamere werkwijzen. Het is echter belangrijk dat consumenten hun consumptiegedrag herzien en aanpassen aan het seizoensgebonden aanbod.”
Dit artikel delen op je eigen website? Geen probleem, dat mag. Meer informatie.