Poetins oorlogskas nog niet geraakt door oorlog, maar economie wel

494
Nederlandse economie Europese
Illustratie: Oaklizm / Shutterstock.com

De Russische schatkist lijdt nog niet onder de olieboycot en de teruglopende gasleveranties aan Europa. De onzekerheid heeft de gas- en olieprijs opgestuwd. Dat compenseert de afzetverliezen in westerse landen. Ondertussen zakt Russische economie in en dat zal de schatkist raken.

Russische economie

De Russische overheidsbegroting steunt voor bijna de helft op inkomsten uit verkoop van olie en gas. Voor begrotingsevenwicht moet de prijs voor Russische olie minimaal $44 per vat bedragen. Met $88 was de prijs gisteren het dubbele.

De oorlogskas van Poetin mag nu nog goed gevuld zijn, maar de Russische economie komt wel in de knel. Die zal dit jaar met 10-15% krimpen, zo verwacht ING. De sancties zorgen voor toenemende tekorten aan geïmporteerde onderdelen en halffabrikaten, wat de productie steeds meer begint te hinderen. De hoge brandstofprijzen hollen daarnaast de koopkracht van Russische huishoudens uit.

ING verwachten dat consumenten de hand steeds meer op de knip zullen houden en dat de Russische economie dit jaar 10 tot 15% krimpt. Daarmee zullen de belastinginkomsten voor de Russische schatkist teruglopen, zodat langs deze weg de boycot toch effect heeft op de beschikbare middelen voor de oorlog.

Nederlandse economie

Voor de Nederlandse economie is het effect van het wegvallen van gas uit Rusland in zichzelf niet groot genoeg om een recessie te veroorzaken. Weliswaar is de afhankelijkheid van Russisch gas bovengemiddeld in vergelijking met andere EU- landen, maar met 15% van het totale gasverbruik is het niet omvangrijk genoeg om een recessie te veroorzaken. Het dichtdraaien van de gaskraan voor Nederland zal – naar verwachting- namelijk niet tot brandstoftekorten leiden. De afgelopen maanden is uit voorzorg bijna twee maal zoveel vloeibaar gas (LNG) ingevoerd en er is ook meer ‘natural gas’ geïmporteerd.

De huidige situatie, waarin Rusland steeds meer gasbedrijven in steeds meer EU-landen afsluit van het Russische gas, is niet onverwacht. Nederland, bijvoorbeeld, legt daarom versneld gasvoorraden aan. De opslagplaatsen zijn inmiddels voor 46% gevuld, tegenover 37% vorig jaar mei.

Nederland en Duitsland gaan gas winnen op Noordzee

In de Noordzee gaan Nederland en Duitsland gezamenlijk boren naar een nieuw gasveld. Staatssecretaris Vijlbrief heeft vandaag voor het Nederlandse deel vergunningen gegeven. Die liggen vanaf vrijdag 3 juni 2022 online ter inzage, en op Schiermonnikoog en Borkum.

In Duitsland wordt gewerkt aan een versnelde procedure voor de vereiste vergunningen. Een jaar geleden besloot de Duitse deelstaat Nedersaksen geen vergunningen af te geven. Zij maken nu een andere afweging vanwege de oorlog in Oekraïne.

Het productieplatform komt te liggen in de Noordzee, ruim 19 kilometer ten noorden van Schiermonnikoog en Borkum. Om het gas op land te krijgen wordt er een pijpleiding aangelegd. Ook komt er een kabel naar een Duits windpark in de buurt voor de elektriciteitsvoorziening op het platform. Naar verwachting kan eind 2024 het eerste gas worden geproduceerd.

Om voldoende gas te hebben om bijvoorbeeld onze huizen te verwarmen, steunt het kabinet gaswinning in de Noordzee. Dat is in het Coalitieakkoord afgesproken. Voor de zomer stuurt staatssecretaris Vijlbrief een brief naar de Kamer met voorstellen om de gaswinning van kleine velden in de Noordzee te versnellen.

Keuze: boycot Rusland of wordt door de VS gestraft

De hoge brandstofprijzen jagen ondertussen wel de inflatie op. Dat tast de koopkracht en het vertrouwen in de economie van huishoudens aan. In het eerste kwartaal zorgde dit mede voor de stagnatie van de private consumptie, welke mede verantwoordelijk is voor het wegvallen van de groei van de Nederlandse economie.

Een bijzonder risico de komende tijd is dat de VS landen gaan straffen die niet meedoen aan de boycot van Russische olie, zoals China en India. Dan kan Rusland zijn olie niet meer kwijt. Dat zou de Russische schatkist hard raken. Het zou ook een verdere stijging van de olie- en gasprijs opleveren. Niet goed voor de koopkracht en het vertrouwen van westerse en Russische consumenten.

Bronnen: ING Research en de Rijksoverheid

Lees ook:

close

Digitale Nieuwsbrief

SCHRIJF JE IN VOOR ONZE WEKELIJKSE NIEUWSBRIEF EN BLIJF OP DE HOOGTE VAN ALLE INDUSTRIËLE EN TECHNISCHE ONTWIKKELINGEN!

Door jouw inschrijving voor de nieuwsbrief, ga je akkoord met onze privacy voorwaarden.

Logo IndustrieVandaag
Dit nieuws is samengesteld door de redactie van IndustrieVandaag.