Efficiency is mooi. Tot het misgaat.

Milaan, Barcelona, Frankrijk. De afgelopen dagen zagen we opnieuw beelden van onrust, demonstraties en oplopende spanningen. En dan hebben we het nog niet eens over de conflicten elders in de wereld.

Het rommelt behoorlijk. En wat ver weg lijkt, komt soms verrassend dichtbij.

Zelfs onze vertrouwde blauwe supermarkt kreeg te maken met een cybersecurity-incident. Met ongemak voor klanten als gevolg. Afgelopen weekend werden er hartjes uitgedeeld om het goed te maken. Bijzonder smaakvol trouwens.

Maar zo’n incident zet je wel aan het denken. Over hoe afhankelijk we inmiddels zijn van systemen, leveranciers en verbindingen die het vooral gewoon moeten doen.

In de industrie weten we daar alles van.

We hebben de afgelopen decennia onze processen steeds verder geoptimaliseerd. Voorraden omlaag, levertijden korter, productie efficiënter. Internationale ketens werden langer en ingewikkelder, maar zolang alles werkte, leverde dat veel op.

En laten we eerlijk zijn, efficiency heeft ons ook ontzettend veel gebracht.

Alleen is de wereld waarin we die systemen hebben ingericht inmiddels behoorlijk veranderd.

Energie en grondstoffen zijn inzet geworden van geopolitieke belangen. Handelsrelaties staan onder druk. Cybercriminaliteit vormt een steeds serieuzer risico. En een ontbrekend onderdeel ergens in een internationale productieketen kan een complete fabriek stilleggen.

Ondertussen rekenen we in directiekamers nog altijd graag met dezelfde uitgangspunten. Kosten omlaag, productiviteit omhoog, voorraden zo beperkt mogelijk.

Een tweede leverancier? Duurder. Extra voorraad? Slecht voor het werkkapitaal. Investeren in capaciteit die je misschien nooit nodig hebt? Lastig uit te leggen.

Totdat die ene leverancier niet meer kan leveren. Of een systeem uitvalt.

Dan blijken de besparingen van gisteren ineens een heel ander prijskaartje te hebben.

We weten precies wat efficiency ons oplevert. Maar wat onze afhankelijkheden ons uiteindelijk kosten? Dat ontdekken we vaak pas als het misgaat.

En dan blijkt goedkoop ineens toch duurkoop.