Home » Algemeen » Economisch » IEA overweegt grootste noodvrijgave olievoorraden ooit na blokkade Straat van Hormuz
Door: Erik de Jong (Advercom) - 13 maart 2026 |
De olieprijzen daalden licht tijdens de vroege Aziatische handel nadat berichten verschenen over een mogelijke recordvrijgave van strategische olievoorraden door het Internationaal Energieagentschap (IEA). De interventie volgt op weken van extreme volatiliteit, aangewakkerd door de effectieve sluiting van de Straat van Hormuz. De olieprijzen bereikten onlangs bijna 120 dollar per vat.
De kern van de huidige oliecrisis ligt bij de Straat van Hormuz, de smalle zeestraat tussen Iran en Oman waar onder normale omstandigheden ongeveer een vijfde van de wereldwijde olieaanvoer doorheen stroomt. Het tankertransport door deze strategische waterweg ligt feitelijk stil. Iran dreigt actief schepen die de doorvaart proberen, waardoor grote Golfproducenten hun olie niet langer kunnen verschepen.
Nurluqman Suratman, plaatsvervangend nieuwschef voor Azië bij internationaal data- en analysebedrijf ICIS (Independent Commodity Intelligence Services), wees erop dat de verstoring grotendeels voortvloeit uit deze blokkade. Saoedi-Arabië, de Verenigde Arabische Emiraten, Irak en Koeweit schroefden hun productie gezamenlijk terug met zo’n 6,7 miljoen vaten per dag. Dat komt neer op ruwweg een vijfde van de normale productie in het Midden-Oosten, die doorgaans tussen de 30 en 32 miljoen vaten per dag ligt.
Lloyd Chan, analist bij MUFG Research, schetste een zorgwekkend beeld. Opslagfaciliteiten bij meerdere Golfproducenten naderen hun maximale capaciteit, omdat zij hun ruwe olie simpelweg niet via de Straat van Hormuz kunnen exporteren. Deze situatie dwingt producenten tot verdere productieverlagingen, wat de wereldwijde aanvoer nog sterker onder druk zet. De effectieve sluiting van de zeestraat treft inmiddels circa 7 miljoen vaten per dag aan regionale productiecapaciteit.
Brandstofopslagfaciliteiten in landen als Saoedi-Arabië en de VAE zitten zo vol dat verdere productie fysiek onmogelijk dreigt te worden. Deze bottleneck maakt de situatie bijzonder kwetsbaar voor verdere prijspieken, mochten de spanningen in de regio verder escaleren.
Volgens de Wall Street Journal overweegt het IEA de grootste noodvrijgave van strategische oliereserves ooit. Het voorstel overstijgt de 182 miljoen vaten die de 31 lidstaten in 2022 coördineerden na de Russische invasie van Oekraïne. Het IEA plande een buitengewone vergadering van lidstaten om hierover een definitief besluit te nemen.
Daarnaast bekijkt de Verenigde Staten een gecoördineerde vrijgave met G7-partners, mogelijk aangevuld met een tijdelijke ontheffing van sancties op Russische olie-export voor geselecteerde landen. Die combinatie zou de ergste prijsdruk moeten verlichten, hoewel analisten betwijfelen of zelfs zo’n historische maatregel voldoende is zolang de doorvaart door Hormuz geblokkeerd blijft.
Het marktsentiment lijdt onder verwarrende boodschappen vanuit het Witte Huis. De Amerikaanse minister van Energie Chris Wright plaatste en verwijderde vervolgens een bericht op sociale media waarin hij ten onrechte beweerde dat de Amerikaanse marine tankers door de waterwegen escorteerde. President Donald Trump waarschuwde herhaaldelijk voor Iraanse mijnen in de Straat van Hormuz, maar verklaarde tegelijkertijd dat de oorlog “snel” zou eindigen, zij het waarschijnlijk niet binnen een week.
Amerikaanse functionarissen stuurden bovendien signalen uit over een escalatie van militaire operaties, wat haaks staat op Trumps de-escalatieretoriek. Dit gebrek aan eenduidigheid maakt het voor handelaren bijzonder lastig om risico’s in te schatten. De Brent-future bereikte op 9 maart nog bijna 120 dollar per vat, om vervolgens te kelderen naar een sessielaagste van 81,16 dollar.
Ondanks de recente daling liggen de olieprijzen nog altijd zo’n 28 procent boven het niveau van voor het uitbreken van het conflict. Ajay Parmar, directeur energie en raffinage bij ICIS, verwacht dat de markt krapte blijft ervaren, zelfs als de VS zich terugtrekt uit het conflict. “Het is waarschijnlijk dat een zeker niveau van conflict doorgaat tussen andere spelers, waardoor de markt krapte zal blijven zien,” aldus Parmar. Hij rekent op aanhoudend hoge prijzen totdat alle partijen, inclusief de VS, Israël en Iran, een onderhandelde overeenkomst bereiken.
De situatie rond de Straat van Hormuz blijft uiterst onvoorspelbaar. Zolang deze vitale scheepvaartroute effectief dicht blijft, hangt de mondiale olievoorziening af van strategische reserves en alternatieve aanvoerroutes. Of de voorgestelde noodvrijgave van het IEA voldoende soelaas biedt, hangt uiteindelijk af van de vraag hoe lang de geopoliteke impasse voortduurt.
Dit artikel delen op je eigen website? Geen probleem, dat mag. Meer informatie.
IndustrieVandaag is een onafhankelijk platform met het laatste nieuws van vandaag over de procesindustrie, industrial processing, productie industrie, maakindustrie en elektronica industrie.
Neem contact met ons op:
Tel +31 (0)23 737 07 63
Email via contactpagina
